ေဆးဖက္ဝင္ ပ႐ုတ္ပင္ ရဲ႕ အစြမ္းသတၱိ

ပ႐ုတ္ပင္

Cinnamomum camphora
Camphora tree
Family : Lauraceae.

အဝတ္အစားေတြထဲကုိ ပ႐ုတ္လုံးျဖဴျဖဴထည့္ရသည္၊ အိမ္သာ ေတြမွာ လဗင္ဒာရနံ႕ လိေမၼာ္ ရနံ ပ႐ုတ္ခဲေလးေတြ ခ်ိတ္ဆြဲထားၾကသည္၊ aေဆးဝါးေတြ ေဖ်ာ္ရည္ေတြမွ ပ႐ုတ္ပါသည္။ ပ႐ုတ္ဆီ ဒါဏ္ေၾကလိမ္းေဆး ေဖာ္ရင္ သူက မပါမျဖစ္၊ ဘယ္အပင္က ရသလည္းဆုိတာကေတာ့ မသိၾကပါ။ အခုလည္း ဒီအပင္ႀကီးကုိေတြ ျမင္ရေတာ့ ေရးမိျပန္ဘီ။

အပင္ၾကီးမ်ဳိး ျဖစ္ၿပီး တခါတရံ မီတာ ၅၀ အထိျမင့္သည္။ တုတ္ခုိင္ႀကီးမားေသာ ပင္စည္႐ွိၿပီး သရဖူသဖြယ္ျပန္႔ကားေနေသာ အကုိင္းအခက္မ်ား႐ွိသည္။ အရြက္သားက ေျပာင္လက္ေနေသာ glossy green ျဖစ္ငကာ ရင့္မာေသာအရြက္မ်ားမွာ ထင္႐ွားႀကီးမားေသာ ရြက္ေၾကာႀကီး ၃ ခုက အရင္းဖက္ကထြက္ေနတာျမင္ရသည္၊ အရြက္ႏု မ်ားသည္ ပန္းေရာင္ျဖစ္သည္။



ၾကားထြက္ ပန္းခိုင္မွ အနီေရာင္ ေသးငယ္ သည့္ ပန္းပြင့္ ကေလးမ်ား စုျပဳံပြင့္ သည္။ အရြက္ကုိေျခပြတ္လုိက္ပါက ျပင္းထန္ေသာစူး႐ွရနံ႕ရသည္။ အသီးပုံစံက လုံးဝိုင္း သည္။ ရင့္မွည့္ပါက အမည္းေရာင္ ေျပာင္းသြားသည္။ အသီးတြင္ အရည္မ်ား စြန္းထင္း ေနတတ္သည္။

သစ္သားကုိ ေပါင္းခံျခင္းမွ နံထြက္ဆီရသည္။ ထပ္ၿပီး fractionation လုပ္ျခင္းျဖင့္ camphor fraction ကုိရေစသည္။ ေသြးလွည့္အဖြဲ႔ ႏွင့္ အသက္႐ွဴလမ္းေၾကာင္းဆုိင္ရာ respiratory stimulant အျဖစ္သုံးၾကသည္၊ counter irritant အျဖစ္လည္းသုံးသည္။ ႐ုိးရာအေနျဖင့္ အမ်ဳိးမ်ဳိုး သုံးၾကေသာ္လည္း အမ်ားအားျဖင့္ အေအးမိ cold၊ တုပ္ေကြး influenza၊ အဖ်ားေရာဂါ  fever၊ အဆုပ္ေယာင္ နမုိးနီးယား pneumonia၊ ေဖာေယာင္ျခင္း inflammation၊ ဝမ္ပ်က္ဝမ္းေလ်ာ dirrhoea ေရာဂါမ်ားကုသရာမွာသုံးၾကသည္။ ျပင္ပလိမ္းေဆးအျဖစ္ ျကြက္သားမ်ားနာျကင္ျခင္း၊ အဆစ္အျမစ္ေယာင္ရမ္းျခင္း၊ တုိ႔တြင္အဓိကအသုံးျပဳသည္။
Active ingredients အေနျဖင့္ တင္ျပရလ်ွင္ biological activity သည္ သဘာဝ camphor d-camphor နဲ႔ ဆက္ႏြယ္ေနသည္။ commercial gum comphor မ်ားထဲတြင္ comphor ပါဝင္မႈမွာ 50% အထိပါတတ္သည္။ အျဖဴေရာင္အဆီထဲတြင္ cineol က အဓိကပါဝင္ပစၥည္းအျဖစ္ပါဝင္ၿပီး borneol. Carvacrol.eugenol and limonene တုိ႔လည္းပါဝင္သည္။ ထုိ႔ျပင္ camphor နဲ႔ အဆီထဲတြင္ antiseptoc. Spasmolytic. Counter irritant. Carminative. Circulatory stimulant. Analeptic ဂုဏ္သတၱိေတြ ပုိင္ဆုိင္ေနၾကသည္။ camphor သည္ အဆိပ္႐ွိေသာ ေဆးဝါးျဖစ္ေသာေၾကာင့္ ၫြႏွ္ၾကားခ်က္မ႐ွိဘဲ ပါးစပ္မွ စားသုံးမႈမျပဳသင့္လွပါ။



ျမန္မာ ေဆးက်မ္းမ်ား အလို အရ ပ႐ုတ္သည္ ခါး၏။ ေအး၏။ ေၾကက်က္ေစ၏၊ စပ္၏။ေၾကလြယ္၏။ အဆုပ္မ်ားကို အားရွိေစ၏။ မ်က္စိကို အက်ိဳးျပဳ၏။ ေလ၊ သည္းေျခကို နိုင္၏။ ေရငတ္ျခင္း၊ ခံတြင္းေျခာက္၊ ႏႈတ္မၿမိန္ျခင္း၊ အနံ့ မေကာင္းျခင္း တို႔ကို ေပ်ာက္ေစ၏။

အသုံးျပဳပုံ
အဆီ--၁။ ပ႐ုတ္ႏွင့္ ရွိန္းခိုကို ေရာလုံး၍ ပန္းနာ ထခ်ိန္တြင္ တိုက္ေကၽြးေသာ္ ပန္းနာထျခင္း ရပ္သြား၏။

၂။ သြားထဲတြင္ ပ႐ုတ္ ထည့္ေပးခဲ့ေသာ္ သြားနာက်င္ ကိုက္ခဲျခင္း ႏွင့္ သြားမေကာင္းျခင္း ေပ်ာက္ကင္း၏။

၃။ ပ႐ုတ္ရည္ကို တိုက္ေပး ျခင္းျဖင့္ ကာလ ဝမ္းေရာဂါ ျဖစ္၍ လက္ေျခမ်ား ေအးလာျခင္း ေပ်ာက္၏။

၄။ကင္းၿမီးေကာက္ ကိုက္ခံရေသာ ေနရာ၌ ပ႐ုတ္ကို ေရႏွင့္ ႀကိတ္၍ လိမ္းေပးက ေပ်ာက္ကင္း၏။

၅။ပ႐ုတ္ကို ႏွင္းဆီရည္ ႏွင့္ စိမ္၍ တိုက္က စိန္ အဆိပ္သင့္ ျခင္း ေပ်ာက္၏။

၆။ ပ႐ုတ္ဆီ ကို မူးေမာ္ျခင္း၊ ကိုယ္လက္ အဂၤါ ကိုက္ခဲျခင္း၊ ဒူလာ မီးယပ္ ေရာဂါ အမ်ိဳးမ်ိဳး တို႔အတြက္ ေဆးေဖာ္စပ္ရာ တြင္ ထည့္သြင္း အသုံးျပဳသည္။

#crd---တိုင္းရင္းေဆး